1993 yılında İstanbul’da kurulan Koç Üniversitesi, kar amacı gütmeyen bir vakıf üniversitesidir. Koç Üniversitesi bir Mükemmeliyet Merkezi olma misyonuyla, üstün yetenekli gençler ile değerli öğretim görevlilerini bir araya getirerek; bilime evrensel düzeyde katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Koç Üniversitesi'nin mezunları en üst düzeyde ahlaki değerlerle donatılmış olup; toplumsal sorumluluk taşıyan ve demokrasinin değerlerine sahip çıkan bireylerdir.

Koç Üniversitesi ve Sürdürülebilirlik

Bugünün dünyasının karşı karşıya olduğu karmaşık sorunların çözümünde üniversitelere de büyük sorumluluk düşmektedir. Bu yüzden hem dünyada hem ülkemizde sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunabilecek “Sürdürülebilir Kampüsler” oluşturulması kritik önem taşımaktadır.
Bu amaçla 1990’lardan itibaren üniversiteler sürdürülebilirliğe ve yüksek öğretim kurumu olarak yapmaları gerekenlere dair bir araya gelmeye ve organize olmaya başlamıştır.

Bir üniversitenin sürdürülebilir olması ancak bütünsel yaklaşımı benimseyerek olabilir. Bazı üniversiteler sadece çevresel sürdürülebilirliğe odaklanmaktadır. Oysaki sürdürülebilirliğin çevresel, sosyal ve ekonomik boyutları birbirinden ayrılmaz bir bütün olarak değerlendirilmelidir.

Bir yüksek eğitim kurumunun sürdürülebilirlik yaklaşımı çevresel, sosyal ve ekonomik olarak 3 boyutta, 6 ana başlıkta düşünülmelidir. Bir üniversitenin sürdürülebilirliği hangi seviyede benimsediğini ve içselleştirdiğini bu 6 başlığa bakarak anlayabiliriz:

1- Sürdürülebilir Kampüs Operasyonları
Enerji Tüketimi
Su Tüketimi
Karbon Ayak İzi
Atık ve Geri Dönüşüm
Ulaşım
Tedarik
Yemek

2- Eğitim ve Öğretimde Sürdürülebilirlik
Müfredat
Sınıf Dışı Eğitim

3- Toplumsal Katkı
Ulusal Katkı
Küresel Katkı
Yerel Katkı

4- Araştırma Bakış Açısında Sürdürülebilirlik

5- Kampüs Toplumu ( Öğrenciler, Çalışanlar ve Öğretim Görevlileri)
Kampüste Çeşitlilik ve Eşitlik
İnsan Kaynağı

6- Sürdürülebilirlik ile İlgili Politikalarının Oluşturulması ve Uygulanması
Sürdürülebilirlik Yönetişimi
Koordinasyon, Planlama, Uygulama, Ölçme ve İyileştirme

Koç Üniversitesi insan kaynağı, eğitimi, araştırmaları, toplumsal katkısı ve kampüs operasyon yönetimi ile çevresel, sosyal ve ekonomik boyutta üniversite sürdürülebilirliğine örnek bir eğitim kurumu olarak sürdürülebilir büyümeye değer katmayı ve küresel sorumluluğun bir parçası olmayı bir ilke haline getirmiştir.

Sürdürülebilir üniversite ilkesini yerine getirmek için Koç Üniversitesi'nin 4 taahhüdü:

1. Sürdürülebilirliği eğitime, öğretime, araştırmaya, operasyona ve kampüs kültürüne entegre etmek
2. Kaynak kullanımı ve operasyon maliyetini azaltmak
3. Çevresel etkiyi iyileştirmek
4. Sosyal etkiyi artırmak

Koç Üniversitesi’nin sürdürülebilirlik çalışmalarını bu açılardan bütünsel bir yaklaşımla inceleyecek olursak:

1- Sürdürülebilir Kampüs Operasyonları

Koç Üniversitesi Sürdürülebilir Kampüs Operasyonları açısından bir üniversite olarak ileri bir noktadadır.
Kaynak kullanımını fayda sağlayacak düzeyde tutup, tüketim metotlarındaki değişikliklerle atıkların çevreye verdiği zararı mümkün olduğunca azaltmak, üretim ve kullanım sürecinde daha az olumsuz etkiye sahip, geri dönüşümü olan ürünleri öncelikli olarak tercih etmek Koç Üniversitesi’nin çevre konusundaki prensibidir.

• Koç Üniversitesi Kampüsleri azami enerji tasarrufunu hedefleyen otomasyon sistemleriyle donatılmışlardır. Örneğin, sınıfların aydınlatma ve havalandırması ile koridorların aydınlatılması, merkezden programlama ile yapılmaktadır. Ofislerin aydınlatma, ısıtma ve soğutması ise hareket sensörlerine bağlıdır ve otomasyon hareket yokluğunda ortalama 15 dakika sonra kapanmaktadır.

• 2005 yılında Rumeli Feneri Kampüsü’nde kurulmuş olan kojenerasyon sistemi ile hem kampüsün elektrik ihtiyacı karşılanmakta, hem de bu tesisin baca gazlarından sıcak su elde edilerek önemli ölçüde doğalgaz tasarrufu sağlanmaktadır.

• Koç Üniversitesi tüm bu çalışmalarının yanı sıra ISO14001 Çevre Yönetimi Sistemi sertifikasını alarak uluslararası çevre standartlarını kampüsüne taşımıştır.

• Atık yönetimi çerçevesinde atıkları kaynağında ayırarak çöp miktarının en aza indirilmesi hedeflenmektedir. Geri dönüştürülebilir atıklar için kağıt, cam, plastik, ahşap ve metal olmak üzere 5 atık alanı tanımlanmış, atıklar birbirlerinden ayrı alanlarda depolanmakta ve karıştırılmamaktadır. Geri dönüştürülebilir atıkların çöpe atılmasını önlemek amacıyla fakültelerde tüm katlara geri dönüşüm kutuları konulmuştur.

• Çevre için önemli bir kirletici olan atık yağlar ile ilgili kampüs içerisinde belli bölgelere yağ toplama varilleri koyularak personel ve öğrencilerin evlerinden getirebilecekleri atık yağların toplanması planlanmaktadır.

• Üniversitede oluşan tehlikeli atıklar türlerine göre uygun ambalajlarda toplanarak yasal zorunluluklar çerçevesinde depolanmaktadır. Tehlikeli atıklar ve tıbbi atıkların depolanması için 2 adet kapısı kilitli konteyner bulunmaktadır. Tıbbi atık konteyneri sürekli soğutulmakta ve atıklar her hafta belediye tarafından toplanmaktadır. Tehlikeli atıklar 6 aylık periyodlarda lisanslı atık toplama firmalarına verilmektedir.

• Ulaşım: Kampüse ulaşımda toplu taşımacılık oldukça yaygındır. Burada yoğunlaşılan alan, kişisel araba kullanımını azaltmak için önlemler almak, alternatif oluşturmaktır: Ortak araba kullanım projeleri gibi.

• Üniversitenin satın alma departmanı üniversitenin büyük parça alımlarında enerji verimliliği ve çevresel standartlara uyumu ön planda tutmaktadır. Üniversite çalışanlarının bireysel satın alma tercihlerini yaparken topluma katkı sağlayan, çevresel tercihlere yönelmelerini sağlayacak çalışmalar yürütülmektedir. Aynı zamanda, yerele katkı verebilmek adına da mümkün olan her alanda yerel üreticilerden ürün ve hizmet satın alınması hedeflenmektedir. Mesela, İnsan Kaynakları departmanı çiçek alımlarını Sarıyer bölgesindeki yerel bir çiçekçiden yapmaktadır.

2- Eğitim ve Öğretimde Sürdürülebilirlik

Koç Üniversitesi öğrencilerinin sorumlu, sosyal farkındalığı yüksek, etik değerlere sahip, iyi vatandaşlar olarak yetişmeleri hedeflenmektedir. Bu nedenle sınıf içi ve sınıf dışı tüm süreçlerde bu özellikleri kazanabilmeleri, geliştirebilmeleri amacıyla, okulumuzda öğrencilere her türlü olanak sağlanmaktadır. Tüm yeni öğrencilerin alması gereken zorunlu dersler arasında 12 adet etik dersi mevcuttur. Çevresel etikten medya etiğine kadar geniş bir alanda öğrencilere ders seçme olanağı sunulmaktadır.

Öğrencilerimize, sürdürülebilirlik, liderlik, toplumsal katkı, küresel katkı, sosyal etki, toplumsal cinsiyet alanlarında akademik sertifika programları sunulmaktadır.

Özellikle Koç Üniversitesi İşletme Enstitüsü’nde, programlarına kabul edilen tüm öğrencilerin iş etiğini benimsemesi istenmektedir. Sürdürülebilirlik konuları eğitim programlarının içine entegre edilmektedir ve bu amaçla sektörden danışmanlarla çalışılmaktadır.

Üniversitede birçok birim sürdürülebilirlikle ilgili disiplinlerarası seminer ve konferanslar düzenlemektedir. Örneğin: 2012 Aralık ayında Türkiye’de Çin Yılı olması vesilesi ile Çin’in en saygın üniversitesi Fudan üniversitesi işbirliğinde Turkey and China: Energy Matters Konferansı düzenlendi. Türk iş dünyası, Çin iş dünyası ve akademisyenler bir araya geldi. Eylül 2014’te ise CEMS programının akademik ortakları ve iş ortaklarının katılımı ile 2 günlük “Sustainability benchmarking” konferansı düzenlendi.

Öğrencilerin sınıf dışında da öğrenmelerini sağlamak ve onlara bu konuda küresel bir bakış açısı kazandırmak amacıyla, sürdürülebilirlik problemlerine çözüm getirebilecekleri uluslararası programlar kurgulanmaktadır. Bunlardan 3 tanesi:

• GoGreen Projesi
• Global Social Venture Competition
• GlobalAid International Service Learning

3- Toplumsal Katkı

-Küresel

Küresel sistem, sürdürülebilirlik ihtiyaçlarını karşılayabilmek için köklü değişimler geçirmeli. Bu değişim ancak tüm paydaşların işbirliği içinde birlikte çalışması ile olabilir. Hiç şüphe yok ki, üniversiteler bu paydaşların en önemlilerinden.

Bu kapsamda Koç Üniversitesi’nin kurumsal olarak üye olduğu networkler ve imzaladığı uluslararası anlaşmalar mevcuttur. Bu önemli networkler sayesinde, Koç Üniversitesi uluslararası ve ulusal bir çok alanda kürsel sürdürülebilirlik problemlerinde çözümün bir parçası olmaktadır.

• Koç Üniversitesi 2007 yılında BM Küresel İlkeler Sözleşmesi'ni (Global Compact) imzalamıştır.
• 2008 yılında Koç Üniversitesi İşletme Enstitüsü, PRME’ye (Principles of Responsible Management Education Initiative - Sorumlu İşletme Eğitimi İnisiyatifi İlkeleri) katılmıştır.
• Koç Üniversitesi, kültürler ve dinler üzerinden milletler ve insanlar arasındaki anlayışı ve müşterek ilişkileri güçlendirmeyi amaçlayan UNAOC’a (United Nations Alliance of Civilizations - Birleşmiş Milletler Medeniyetler İttifakı) Türkiye’den ortak olan ilk üniversitedir. UNAOC ayrıca kutuplaşma ve aşırıcılığı tetikleyen güçlerle mücadeleye de yardımcı olmaktadır.
• Medeniyetler İttifakı, Birleşmiş Milletler’in himayesinde, İspanya ve Türkiye hükümetlerinin girişimleriyle 2005 yılında kurulmuştur.
• Koç Üniversitesi, Clinton Küresel İnisyatif’i (Clinton Global Initiative) üyesidir. Koç Üniversitesi öğrencileri eğitim, halk sağlığı, çevre ve iklim değişikliği, yoksulluğun giderilmesi, barış ve insan hakları alanlarında küresel çözümlerin parçası olmaları için teşvik edilmektedir.
• Koç Üniversitesi İşletme Enstitüsü, Global Network for Advanced Management (GNAM) Sürdürülebilir Liderlik Programı üyesidir.
• En son olarak dünyadaki en önemli üniversitelerin üye olduğu Uluslararası Sürdürülebilir Kampüs Ağı’na (International Sustainable Campus Network) Koç Üniversitesi Türkiye’den ilk ve tek üniversite olarak üye olmuştur. Ayrıca, Koç Üniversitesi Dünya Ekonomik Forumu’nun (WEF) Küresel Üniversite Liderleri Forumu (Global University Leaders Forum GULF) ile Uluslararası Sürdürülebilir Kampüs Ağının ortak hazırladığı Sürdürülebilir Kampüs Sözleşmesini imzalayan ilk Türk üniversitesidir. Bu sözleşmenin 3 ana ilkesi vardır ve üye üniversitenin en üst düzeyde kararlılık ile, sürdürülebilirlik hedef, girişim ve performansı raporlamasını talep eder.

-Yerel

Koç Üniversitesi Rumeli Feneri kampüsü Sarıyer ilçesinde bulunduğu için, Sarıyer’e üniversite olarak katkı sağlanması, bunun için de farklı programlar oluşturulması ve yerel yönetimle bağlantıların geliştirilmesi çok önemsenmektedir.

Bu kapsamda kampüs halkının Sarıyer’in değerleri ile ilgili bilgilendirilmesi, farkındalıklarının artırılması ve bölgeye katkı sağlayabilmeleri amacıyla çalışmalar yürütülmektedir.
Sarıyer’de çok aktif çalışan öğrenci kulüpleri olduğu gibi üniversite çalışanlarının ve öğretim görevlilerinin de Sarıyer’in sürdürülebilirlik bağlantılı ihtiyaçlarına çözüm getirebilecekleri programlar oluşturulmaktadır. Halk Sağlığı dersinde Koç Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencileri Sarıyer’in halk sağlığı problemlerine yönelik araştırmalar yapmış, bu araştırmalar makale ve kitap haline getirilmiş ve araştırma sonuçları bir sempozyumda herkesin katılımına açılmıştır. Bu çalışma için Sarıyer Toplum Sağlığı Merkezi ve İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ile işbirliği içinde çalışılmıştır.
Sarıyer’deki liselerde çalışan bazı öğretmenlere kişisel gelişimleri için eğitimler verilmektedir.
Tüm bu programlarda, yerelin ihtiyacına göre hareket edilmekte ve üniversite kaynakları ile yerel halkın buluşturulması hedeflenmektedir.

4- Araştırma Bakış Açısından Sürdürülebilirlik

Koç Üniversite bünyesinde birçok araştırma merkezi ve forum bulunmaktadır. Bu merkez ve forumlar sürdürülebilirliğin çevresel, sosyal ve ekonomik boyutunda önemli araştırmalara, projelere imza atmaktadır.

Araştırma Bakış Açısından Sürdürülebilirlik için Koç Üniversitesi’nin 3 temel hedefi bulunmaktadır:

• Sürdürülebilirlik konularında yaratıcılığı teşvik etmek.
• Üniversite içi ve dışı işbirlikleri ile sürdürülebilirliğin çevresel, ekonomik ve sosyal boyutuna yönelik disiplinlerarası araştırmaları teşvik etmek.
• Sürdürülebilir kampüs operasyonları ve araştırmalar arasındaki bağları geliştirmek.
Koç Üniversitesi TÜBİTAK’ın Teknoloji Transfer Ofisi Destek programı kapsamında ilk 10 üniversiteden biri seçildi. Bu kapsamda Koç Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi kuruldu. Teknoloji Transfer Ofisi kapsamında yapılan çalışmalarla Koç Üniversitesi öğretim üyelerinin üstün araştırma potansiyelinin, ülkemizin ve insanlarımızın lehine gelişme ve uygulamalara dönüştürülmesi hedeflenmektedir.
Koç Üniversitesi bünyesindeki araştırma merkezleri, forumlar, teknoloji transfer ofisi ve kuluçka merkezi sürdürülebilirlik alanındaki araştırmaları kolaylaştırak ve bu çalışmaların destekçisi olacaktır.

5- Kampüs Toplumu

-Kampüste Çeşitlilik ve Eşitlik

Koç Üniversitesi kampüsünde çeşitlilik ve eşitlik olması çok önemsenmektedir.
Kampüs içinde yabancı öğrenciler, çalışanlar ve öğretim görevlileri bulunmaktadır. Kampüsteki çeşitlilik beraberinde dinamizm, çok seslilik ve kültürel zenginlik getirmektedir.
Kampüste engelli öğrenciler ve çalışanlara yönelik bir çok önemli çalışma sürdürülmektedir. Bu çalışmaları bir koordinasyon ekibi, Engelsiz ve Ulaşılabilir Ofisi ile birlikte yürütmektedir.

-İnsan Kaynağı

Koç Üniversitesi İnsan Kaynakları Direktörlüğü 2013 yazında Etik Davranış Kuralları ve Uygulama Prensiplerini yayınladı.
Bu kapsamda etik konularında çalışanlara eğitimlere başlandı. Yeni çalışan oryantasyon programına etik konusu eklendi.
Üniversite çalışanlarının çeşitli eğitim ve gelişim programlarından faydalanma imkanı sağlanmaktadır.
Kampüste İş Sağlığı ve Güvenliği Komitesi resmi olarak kuruldu ve bu alanda çalışan bir ekip oluşturuldu. Etik Yöneticisi ve ekibi bu alanda çalışmalarını yürütmektedir.

6- Sürdürülebilirlik ile İlgili Politikaların Oluşturulması ve Uygulanması

Koç Üniversitesi’nde yürütülen tüm sürdürülebilirlik çalışmalarının koordine edilebilmesi, sürdürülebilirlik hedef ve planlarının oluşturulması, uygulanması ve ölçümlenebilmesi amacıyla “sürdürülebilir kampüs çalışma grubu” oluşturuldu.
Fotoğraf yok.
Film seçkisi yok.